Nếu bạn nghĩ rằng "đồ nội thất tháo rời, lắp ráp lại" là câu chuyện của IKEA thập niên 1950, thì bạn đã bỏ lỡ gần một thế kỷ trước đó.

Năm 1859, Michael Thonet — một thợ mộc người Đức-Áo — cho ra đời chiếc ghế số 14, hay còn gọi là "ghế quán cà phê" tại Vienna. Điều đáng chú ý không nằm ở thiết kế uốn cong gỗ beech bằng hơi nước, mà ở cách ông đưa nó ra thế giới: mỗi chiếc ghế chỉ gồm 6 bộ phận uốn bằng hơi nước, kết hợp với 10 con ốc vít và 2 đai ốc, có thể tháo rời và xếp phẳng để vận chuyển. Trong một mét khối, có thể xếp được 36 chiếc ghế đã tháo rời. Người mua ở bất kỳ đâu trên thế giới có thể lắp ráp lại chỉ với một chiếc tua vít.

Từ năm 1859 đến 1930, 50 triệu chiếc ghế số 14 đã được bán ra toàn cầu. Le Corbusier — kiến trúc sư huyền thoại của thế kỷ 20 — từng nói về nó: "Chưa từng có thiết kế nào tốt hơn, thanh lịch hơn, và thực tiễn hơn được tạo ra."

Gần một thế kỷ sau, năm 1956, một nhân viên thiết kế của IKEA tên Gillis Lundgren đã tháo chân chiếc bàn LÖVET để nhét vừa vào cốp xe hơi. Hành động tình cờ đó khai sinh ra khái niệm "flat-pack" (đóng gói phẳng) mà cả thế giới ngày nay gắn liền với IKEA. Nhưng bản thân ý tưởng tháo rời để vận chuyển, lắp ráp tại điểm đến đã có từ 97 năm trước đó.

Vậy thì tại sao câu chuyện này vẫn quan trọng thậm chí quan trọng hơn bao giờ hết với người mua nội thất ngày nay? Câu trả lời nằm ở chỗ: nhu cầu tháo rời/lắp ráp không biến mất. Nó chỉ chuyển từ giải pháp logistics của nhà sản xuất thành giải pháp sống của người tiêu dùng.

Vấn đề của người mua: Ba nỗi đau không thể tránh

Nỗi đau thứ nhất: Vận chuyển

Người tiêu dùng ngày nay mua nội thất qua kênh online ngày càng nhiều. Nhưng đồ nội thất vốn cồng kềnh — một chiếc sofa nguyên khối không vừa cửa thang máy, một bộ bàn ăn nguyên tấm không vừa cốp xe. Nếu sản phẩm không thể tháo rời, chi phí vận chuyển tăng vọt, và người mua phải thuê dịch vụ giao hàng chuyên dụng.

Đây chính xác là vấn đề mà Thonet giải quyết năm 1859, và IKEA giải quyết năm 1956. Nhưng trong bối cảnh thương mại điện tử, vấn đề trở nên gay gắt hơn: người mua không thể kiểm tra sản phẩm trước khi mua và họ muốn sản phẩm giao đến tận cửa.

Nỗi đau thứ hai: Lắp đặt

Không phải ai cũng có kỹ năng của một thợ mộc. Hướng dẫn lắp ráp rối rắm, ốc vít thiếu, lỗ khoan không thẳng — đó là những trải nghiệm khiến người mua thất vọng. Thiết kế tháo rời/lắp ráp tốt không chỉ là sản phẩm có thể tháo được, mà là sản phẩm dễ tháo và dễ lắp.

Trên thực tế, ngành công nghiệp dịch vụ lắp ráp nội thất tại gia đã ra đời chính vì lý do này: người tiêu dùng sẵn sàng trả tiền để có người đến lắp ráp thay họ.

Nỗi đau thứ ba: Cất giữ và di chuyển

Đây là nỗi đau mà thế hệ trước ít gặp hơn, nhưng thế hệ Millennials và Gen Z gặp mỗi ngày. Người trẻ ngày nay thay đổi chỗ ở thường xuyên hơn. Họ thuê nhà, chuyển thành phố vì công việc, chuyển căn hộ khi giá thuê tăng. Một chiếc tủ nguyên khối không thể tháo rời sẽ trở thành gánh nặng mỗi lần chuyển nhà.

Một mô tả từ năm 1946 về nội thất Thụy Điển đã nói lên chính xác điều này: "Bạn mua từng món đồ trong hộp các-tông, hoàn chỉnh, sẵn sàng lắp ráp… Và tất nhiên bạn có thể tháo rời và đóng gói lại dễ dàng, điều này đơn giản hóa vấn đề chuyển nhà."

Từ "vấn đề của người mua" đến "giải pháp thiết kế"

Thiết kế tháo rời/lắp ráp giải quyết cả ba nỗi đau trên cùng một lúc. Nhưng cách nó giải quyết đã thay đổi đáng kể so với thế kỷ 19. Ngày nay ba mục tiêu thiết kế có thể đồng thời tồn tại:

Tối ưu hóa vận chuyển và lưu kho

Trong giai đoạn 1959-1950. Mục tiêu duy nhất là giảm chi phí logistics. Thonet không quan tâm người mua có thích lắp ráp hay không — ông chỉ cần ghế đến được quán cà phê ở Vienna với chi phí thấp nhất. Người lắp ráp thường là thợ hoặc nhân viên kho, không phải người dùng cuối. Điều nay còn ảnh hưởng đến tận ngày nay khi việc một sản phẩm cần được tối ưu trong khâu đóng gói và vận chuyển là một điều cần thiết để tối ưu chi phí cho các nhà sản xuất.

Đơn giản hóa quá trình lắp ráp

IKEA chuyển giao công việc lắp ráp cho chính người tiêu dùng. Đây là bước ngoặt lớn: người mua không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn có trải nghiệm "tự tay làm". Nhưng thiết kế thời kỳ này vẫn nặng tính kỹ thuật — lỗ khoan, ốc vít, allen key. Người mua phải "làm việc" để có được món đồ.

Tăng khả năng điều chỉnh, mở rộng và tái cấu hình sản phẩm 

Đây là nơi câu chuyện trở nên thú vị. Người mua ngày nay không chỉ muốn tháo rời để vận chuyển — họ muốn tháo rời để thay đổi, mở rộng, thu gọn, và tái cấu hình không gian sống của mình.

Đồ nội thất modular (mô-đun) là biểu hiện rõ nhất. Một chiếc sofa có thể tách thành hai ghế armchair, ghép lại thành sofa góc, hoặc thêm module thành giường. Một hệ tủ có thể mở rộng theo chiều ngang, thay đổi chiều cao, hoặc tháo rời từng ngăn để chuyển sang phòng khác.

Tầm ảnh hưởng của xu hướng

Có một hiểu lầm phổ biến rằng "tháo rời/lắp ráp" chỉ là câu chuyện của phân khúc bình dân. Nhưng thực tế cho thấy điều ngược lại.

Theo báo cáo Ready To Assemble (RTA) Furniture Market Report 2026. Thị trường RTA toàn cầu đạt 15,91 tỷ USD năm 2025 và dự kiến 17,02 tỷ USD năm 2026, tăng trưởng 7%/năm. Các yếu tố thúc đẩy tăng trưởng bao gồm: đô thị hóa, nhu cầu nhà ở cho thuê, thương mại điện tử nội thất, và sở thích ngày càng tăng đối với nội thất mô-đun và đa chức năng.

Điều đáng chú ý là các thương hiệu cao cấp cũng đang chuyển dịch theo hướng này. Sofa Conseta của COR (Đức), ra mắt năm 1964, được giới thiệu bằng cách tháo rời ngay trước mặt các đại lý để chứng minh tính linh hoạt của hệ thống mô-đun. Ngày nay, các hệ thống như USM Haller (Thụy Sĩ) vẫn là chuẩn mực của nội thất modular cao cấp: có thể tháo rời, tái cấu hình, và mở rộng trong nhiều thập kỷ mà không mất giá trị.

Với ngoại thất, nhu cầu tháo rời và lắp ráp cũng cần được xem là một tính năng cần thiết. Sản phẩm ngoài trời phải chịu mưa nắng, nhưng cũng phải tháo rời để cất giữ vào mùa đông ở các thị trường có bốn mùa. Một bộ bàn ghế sân vườn không thể tháo rời sẽ chiếm chỗ trong gara hoặc kho suốt mùa lạnh. Và khi người mua chuyển nhà, họ muốn mang theo — không phải bỏ lại.

Ý nghĩa với Phú Tài và đối tác B2B

Phú Tài, với hệ thống nhà máy phục vụ thị trường Mỹ và EU, có lợi thế tự nhiên để đáp ứng được các tiêu chí của đối tác. Sản phẩm ngoại thất của Xí nghiệp Thắng Lợi sử dụng kết hợp gỗ keo, teak, bạch đàn với wicker, dây rope — cấu trúc vật liệu kết hợp cho phép thiết kế tháo rời ở phần khung mà không ảnh hưởng đến độ bền. Với kinh nghiệm xuất khẩu sang các thị trường có bốn mùa, Phú Tài đã quen với yêu cầu cất giữ và vận chuyển của người tiêu dùng phương Tây.

Khả năng tháo rời/lắp ráp đã đi từ giải pháp logistics thuần túy (1859) đến trải nghiệm người dùng (1956) và cuối cùng là triết lý sống linh hoạt (ngày nay). Với người mua nội thất hiện đại — đặc biệt là thế hệ trẻ sống trong không gian nhỏ, thuê nhà, và thay đổi chỗ ở thường xuyên — sản phẩm tháo rời/lắp ráp không còn là "tính năng thêm" mà là điều kiện tiên quyết.

Đối với các thương hiệu nội thất tìm kiếm đối tác sản xuất, đây là cơ hội để phân biệt sản phẩm không chỉ bằng giá mà bằng khả năng thích ứng với lối sống của người dùng cuối. Và đó chính là nơi Phú Tài có thể đóng góp giá trị thực sự — không chỉ là nhà máy sản xuất, mà là đối tác đồng thiết kế giải pháp linh hoạt cho thị trường toàn cầu.